Trong vòng bốn chục năm qua thế giới đã trải qua rất nhiều thay đổi trong đó nổi bật nhất là ngành điện tử khi những "chips" điện tử được tìm ra thay thế cho transitors. Máy điện toán cá nhân (Personal computer hay PC) không còn là một cái gì huyền bí của những "chuyên gia" mà trở thành một trong những dụng cụ thông dụng trong cuộc sống hàng ngày. Mọi người dùng máy computer trong những trò chơi giải trí, nghe nhạc, xem hình, xem phim, trao đổi điện thư, tìm tài liệu, đặt mua hàng trên mạng internet cũng như những hoạt động chuyên môn khác như tính toán ngân sách gia đình, kế toán… Riêng các em nhỏ có khi mới học lớp 2, lớp 3 đã biết dùng máy computer, ngoài việc chơi các trò chơi điện tử còn dùng máy tìm tài liệu cũng như soạn và làm bài tập.

Người lớn dùng máy computer tại nhà đa số trong phạm vi internet. Theo thống kê⁽¹⁾ mới nhất của Nha Thống kê (Australian Bureau of Statistics) thì vào thời điểm Tháng 3 năm 2003 tại Úc có trên 5 triệu khách hàng có hợp đồng nối vào mạng internet, tăng 11 phần trăm so với năm trước. Trong số trên 5 triệu khách hàng nầy tư gia chiếm đến gần 4,4 triệu.

Tùy nhu cầu của từng cá nhân nhưng có thể xếp những áp dụng của internet vào 4 loại: điện thư (email), tìm tài liệu, cung cấp các phương tiện giải trí và các giao dịch thương mại.

Điện thư là lãnh vực đang phát triển mạnh. Theo một thống kê mới nhất thì ở Canada, mỗi ngày người lớn nhận trung bình 10,4 điện thư tại nhà và 11,2 điện thư tại sở làm⁽²⁾. Riêng trong các công ty lớn, nhân viên trung bình nhận 81 điện thư và gởi đi 29 điện thư mỗi ngày⁽³⁾. Với khuôn chữ Unicode, tất cả mọi người dùng hệ thống Windows đều có thể trao đổi điện thư bằng tiếng Việt. Điện thư vừa nhanh lại vừa rẻ nên càng lúc càng trở nên quan trọng trong cuộc sống hàng ngày của mỗi người, nhất là đối với lớp người trẻ.

Internet là kho tàng tài liệu không giới hạn cả không gian và thời gian. Có thể nói một cách ngắn gọn là hầu hết tài liệu nào đã được ấn hành đều có mặt trên internet, từ điện thoại niên giám, bản đồ, các tài liệu về lịch sử cho đến những tài liệu mới nhất về những tiến bộ trong y khoa, không gian. Đa số các tài liệu nầy được cung cấp miễn phí.

Trên phương diện giải trí về phần Việt ngữ, tài liệu về Việt Nam càng lúc càng dồi dào. Chúng ta có thể nghe Thái Thanh ca nhạc tiền chiến; Thanh Thúy, Phương Dung ca những bản nhạc thời Đệ Nhất Cộng Hòa cũng như những ca sĩ trẻ với những bản nhạc mới nhất. Chúng ta cũng có thể đọc Cô Gái Đồ Long, Tiếu Ngạo Giang Hồ … của Kim Dung, dĩ nhiên bằng Việt ngữ. Chúng ta cũng có thể đọc hàng ngàn bài thơ, chuyện ngắn, chuyện dài trong kho tàng văn chương Việt Nam cũng như theo dõi tin tức thời sự từ các báo Việt ngữ xuất bản khắp nơi trên thế giới. Một chuyện rất lý thú là khi Hội Ái Hữu Petrus Ký tại Úc đăng một bức hình chụp chung Ban Giáo sư của Trường Petrus Ký năm 1943 trên website của Hội (2001) thì Hội nhận được một điện thư từ Paris gởi đến cám ơn! Một người cháu của Ông Hiệu Trưởng Le Jeannic nhận ra ông nội của mình. Theo người cháu nầy, ông ta chỉ biết loáng thoáng là ông nội mình đã từng làm hiệu trưởng một trường trung học tại VN vào khoảng thời gian 1940. Ông tình cờ tìm (search) tên ông nội mình và bức hình hiện ra.

Internet còn là môi trường giao dịch thương mại. Rất nhiều dịch vụ có thể trao đổi qua internet, nhất là đối với một số hàng và dịch vụ tiêu chuẩn, từ việc chuyển trả tiền giữa các ngân hàng, mua sách, nhạc, vé xem hát, vé máy bay, thuê xe v.v. Vì không cần nhân viên phục vụ nên giá các món hàng và dịch vụ trao đổi qua internet thường rẻ hơn giá thông thường. Có một số dịch vụ chỉ mua được qua internet như vé máy bay rẻ tiền của cả 2 hãng Qantas và Virgin Blue. Thuê xe qua internet có thể tiết kiệm đến 30 phần trăm. Một thí dụ điển hình là vào website của hãng Hàng không Qantas, chọn lộ trình khứ hồi Sydney-Melbourne đi ngày 15 tháng 2 năm 2004 và về sau đó 2 tuần, quý vị có thể mua ngay vé khứ hồi với giá $89 x 2 = $178.

Trong những thập niên 80 và 90, Computer là công cụ của những chuyên viên nhưng trong những năm sau nầy nó đã trở thành một phương tiện của mọi gia đình. Tuy nhiên đối với một số người nhất là những người lớn tuổi trong cộng đồng chúng ta, Computer vẫn còn xa lạ. Gần đây có nhiều lớp dạy Computer cho người lớn dùng tiếng Việt làm chuyển ngữ⁽⁴⁾. Tiếp cận thêm một phương tiện mới là một điều nên làm.

Phạm Mai

Ghi chú:

(1) Internet Activity, Australia, March 2003, Australian Bureau of Statistics.

(2) Ipsos-reid.com

(3) Ed Frauenheim, CNET News.com
(4) Các khóa học Computer cho người lớn giảng bằng tiếng Việt. Điện Thoại 9791 6020.