The Issues

Vấn đề của chúng ta
do Phạm Mai phụ trách

Sự trưởng thành, tầm cỡ và đặc tính của Cộng đồng Người Việt tại Úc
Phần A : Sự hình thành của cộng đồng Việt Nam tại Úc

The day-to-day Issues in the Vietnamese Community in Australia
Những ván đề thường nhật trong Cộng đồng Việt Nam tại Úc

< Back

Lời giới thiệu - Sau gần ba mươi năm đến định cư tại Úc, số người có sinh quán tại Việt Nam (gọi tắt Người Việt tại Úc) được xếp hàng thứ tư (0,9% trên tổng số dân số Úc) sau người Anh (5,7%), người Tân Tây Lan (2,1%) và người Ý (1,2%). Nhưng nếu chỉ kể di dân đến từ những nước không nói tiếng Anh thì Việt Nam đứng hàng thứ nhì sau người Ý. Sự hiện diện của cộng đồng Việt Nam trong xã hội Úc rất đáng kể nhưng rất tiếc chúng ta chưa tận dụng được tiềm năng của mình trong những hoạt động nhằm cung ứng và bảo vệ quyền lợi của cộng đồng. Trong loạt bài nghiên cứu nầy qua những tài liệu chính xác của Sở Thống kê (Australian Bureau of Statistics), Y tế (Medicare) và Ủy Ban Bầu cử (Australian Electoral Commission), tác giả sẽ trình bày về sự trưởng thành, tầm cỡ và những đặc tính của cộng đồng người Việt tại Úc.

Phần A - Sự hình thành của cộng đồng Việt Nam tại Úc

1.Một cuộc di dân vĩ đại

Người Việt tại Úc là một trong những nhóm người di dân mới nhất đến định cư tại xứ nầy. Đến cuối tháng Sáu năm 2003, số người có sinh quán tại Việt Nam lên đến 175 ngàn người. Nếu cộng thêm gần 70 ngàn em bé sinh tại Úc có cha, mẹ hoặt cả cha lẫn mẹ là người Việt thì số người “gốc” Việt lên đến 245 ngàn người.
Trước năm 1975, hầu hết người Việt tại Úc là du học sinh Việt Nam qua chương trình học bổng Colombo. Hầu hết các học sinh nầy trở về nước sau khi tốt nghiệp. Ngoài ra còn có thê nhi của những người Úc đến Việt Nam làm việc và lập gia đình với người Việt Nam.
Vào giữa Thập niên 70 có khoảng 500 người Việt, đa số là sinh viên đang ở tại Úc trong số đó có khoảng 20 gia đình. Đứa bé đầu tiên được ghi nhận có cha lẫn mẹ là người Việt sanh tại Sydney năm 1970 và hiện đang định cư tại Melbourne.
Trong khoảng thời gian 1975-76, Chánh phủ Lao Động do Thủ tướng Gough Whitlam lãnh đạo giới hạn số người Việt vào Úc. Chỉ có gia đình cựu sinh viên Việt nam du học tại Úc hoặc nhân viên Việt Nam làm việc với Sứ quán Úc tại Sài Gòn ra khỏi Việt Nam mới được định cư tại Úc.
Sau khi thắng cử, Chánh phủ Tự Do do Thủ tướng Malcom Fraser lãnh đạo mở cửa cho phép nhiều người Việt vào định cư tại Úc. Đợt đầu từ năm 1978 với đại đa số đến từ những trại tỵ nạn (Cao điểm năm 1980 với 12.915 người nhập cư). Đợt thứ nhì từ năm 1989 với phần đông đi thẳng từ Việt Nam qua Chương trình Đoàn tụ Gia đình (Cao điểm năm 1991 với 13.248 người nhập cư). Sau năm 1997, số người Việt đến định cư tại Úc giảm xuống dưới 3 ngàn người mỗi năm và trong tài khoá 1999-2000, con số người Việt Nam đến Úc định cư thấp nhất, chỉ còn 1.502 người (1).
Ngược lại trong những năm gần đây số người Việt trở về sinh sống tại Việt Nam càng lúc càng tăng. Trong 4 năm từ năm 2002, số người trung bình trở về nước lên đến một phần ba số người rời Việt Nam đến Úc.

2. Một Cộng đồng trẻ
Cộng đồng Việt Nam tại Úc không nhữnglà một cộng đồng mới được thành lập trong vòng hơn hai thập niên qua mà còn gồm những người trẻ. Tuổi bình quân của người Việt tại Úc là 38,5 so với 46,4 tuổi cho tất cả những cộng đồng khác tại Úc. Theo đồ hình phân phối tuổi thì 80% người Việt tại Úc có hạn tuổi từ 20 đến 54. Vì tiện lợi, 95,3 phần trăm người Việt tại Úc đã vào quốc tịch Úc, cao hàng thứ nhì sau người Hy Lạp (Người Hy Lạp bắt đầu ồ ạt đến định cư tại Úc từ sau Thế chiến Thứ 2).

3.Người Việt sống tập trung tại những thành phố lớn
Vì khả năng sinh ngữ, liên hệ gia đình, tình bè bạn, công ăn việc làm và nhất là tình đồng hương, đa số người Việt sống tập trung tại những thành phố lớn như Sydney, Melbourne, Brisbane v.v. Tại vùng Fairfield-Liverpool (khoảng 30 cây số Tây Nam Sydney), người Việt chiếm đến 8.7% cư dân trong khi vùng Dandenong (Khoảng 35 cây số Nam thành phố Melbourne), tỉ số người Việt lên đến 8.4%. Các vùng có tỉ lệ người Việt cao khác gồm Western Melbourne (5.9%), Canterbury-Bankstown (4.9%), Western Adelaide (2.3%), v.v.
Hình 3 cho thấy sự phân phối định cư của Người Việt tại các tiểu bang và lãnh địa tại Úc.

Phạm Mai
 

* Số tới:
Phần 2: Tổ tiên (Ancestry) và các thế hệ Thứ 2 và Thứ 3 của Người Việt tại Úc.
Phần 3: Tộc họ của 145 ngàn người Việt tại Úc

Tài liệu Tham khảo:
(1) “Người Việt Nam Tại Úc”, T. Mai-Viet, www.VietnameseInAustralia.com.au <http://www.VietnameseInAustralia.com.au>, 2002.
(2) Tất cả các dữ kiện trong bài nầy lấy từ các tài liệu của The Australian Bureau of Statis
 

< Back